Ψυχολογικά κόλπα για να τον κάνεις να σε ερωτευτεί: τι λένε στ' αλήθεια οι ψυχολόγοι;
Σου αρέσει κάποιος, αλλά εκείνος κάνει τον δύσκολο. Και κάπου ανάμεσα σε ατελείωτες σκέψεις, πέφτεις πάνω σε λίστες με «ψυχολογικά κόλπα»: φόρα κόκκινο, μιμήσου τις κινήσεις του, κάνε κάτι τρομακτικό μαζί του. Όλα παρουσιάζονται ως «επιστημονικά αποδεδειγμένα».
Κάποια από αυτά έχουν όντως βάση σε έρευνες. Άλλα όμως στηρίζονται σε μια μόνο μελέτη από πριν πενήντα χρόνια ή δεν άντεξαν όταν άλλοι επιστήμονες προσπάθησαν να τα επαναλάβουν. Ας δούμε ένα ένα τι ισχύει πραγματικά, και τι δεν σου λένε αυτές οι λίστες.
«Να σε βλέπει συχνά»: ισχύει, με όρια
Η οικειότητα φέρνει συμπάθεια. Είναι ένα από τα πιο σταθερά ευρήματα της ψυχολογίας: όσο πιο συχνά βλέπουμε κάποιον, τόσο πιο οικείος και ευχάριστος μας φαίνεται. Σε πειράματα όπου άγνωστοι μεταξύ τους συζητούσαν περισσότερες φορές, η έλξη ανάμεσά τους μεγάλωνε. Ένας λόγος είναι ότι όσο γνωρίζεις κάποιον, νιώθεις πιο άνετα και του ανοίγεσαι περισσότερο.
Υπάρχει όμως μια παγίδα. Η οικειότητα βοηθάει όταν η πρώτη εντύπωση είναι ουδέτερη ή θετική. Αν κάτι τον ενοχλεί σε σένα, η συχνή παρουσία σου μπορεί να το κάνει χειρότερο. Και η παρουσία που μοιάζει με πίεση δεν φέρνει έλξη. Φέρνει απόσταση.
«Γίνε ο καθρέφτης του»: ισχύει, αλλά δεν είναι μαγεία
Όταν δύο άνθρωποι τα πηγαίνουν καλά, συχνά χωρίς να το καταλαβαίνουν μιμούνται ο ένας τον άλλον: τη στάση του σώματος, τις κινήσεις, ακόμα και τις λέξεις. Σε μια έρευνα σε πραγματικά γρήγορα ραντεβού, οι άντρες εκτίμησαν περισσότερο και ήθελαν πιο συχνά να ανταλλάξουν τηλέφωνα με τις γυναίκες που επαναλάμβαναν διακριτικά κάποιες φράσεις και κινήσεις τους.
Το κλειδί όμως είναι το «διακριτικά». Η μίμηση λειτουργεί όταν βγαίνει φυσικά από πραγματικό ενδιαφέρον. Όταν γίνεται τεχνική που την εφαρμόζεις με το μυαλό, συνήθως φαίνεται, και τότε μοιάζει ψεύτικη.
«Φόρα κόκκινο»: πολύ πιο αδύναμο απ' όσο λένε
Πριν από μερικά χρόνια έγινε πολύ γνωστή μια σειρά ερευνών που έδειχνε ότι οι άντρες βρίσκουν πιο ελκυστικές τις γυναίκες που φοράνε κόκκινο. Όταν όμως άλλοι ερευνητές επανέλαβαν τα ίδια πειράματα με περισσότερους συμμετέχοντες, το αποτέλεσμα ήταν πολύ μικρό, και κάποιοι επιστήμονες το θεωρούν ακόμα και ανύπαρκτο. Φόρα κόκκινο αν σου πάει και αν νιώθεις ωραία μέσα του. Μην περιμένεις όμως να κάνει εκείνο τη δουλειά για σένα.
«Κάνε κάτι τρομακτικό μαζί του»: ενδιαφέρον, αλλά παρεξηγημένο
Ένα πολύ γνωστό πείραμα του 1974 έγινε πάνω σε μια ψηλή κρεμαστή γέφυρα που τρεμόπαιζε. Από τους άντρες που μίλησαν εκεί με μια νεαρή γυναίκα, περίπου τέσσερις στους δέκα της τηλεφώνησαν μετά. Σε μια χαμηλή, σταθερή γέφυρα, της τηλεφώνησε μόλις ένας στους δέκα. Η εξήγηση που δόθηκε ήταν ότι η ταραχή από το ύψος «μπερδεύτηκε» με έλξη.
Η μελέτη είναι κλασική, αλλά έχει όρια. Οι άντρες δεν μοιράστηκαν τυχαία στις δύο γέφυρες, και η ταραχή τους δεν μετρήθηκε ποτέ. Αυτό που φαίνεται να στέκει από ευρύτερες έρευνες είναι πιο απλό: οι καινούργιες, συναρπαστικές εμπειρίες που μοιράζεσαι με κάποιον σάς φέρνουν πιο κοντά. Δεν χρειάζεται να τον τρομάξεις. Χρειάζεται να ζήσετε κάτι που θα θυμάστε.
Αυτό που δεν σου λένε οι λίστες
Όλα αυτά τα «κόλπα» μπορεί να αυξήσουν λίγο την πιθανότητα να σε δει με άλλο μάτι. Κανένα δεν μπορεί να δημιουργήσει έρωτα εκεί που δεν υπάρχει. Και υπάρχει κάτι ακόμα. Αν ένας άνθρωπος «κάνει τον δύσκολο» για μεγάλο διάστημα, μπορεί απλώς να μην ενδιαφέρεται. Μπορεί επίσης να του αρέσει η προσοχή χωρίς να θέλει τίποτα περισσότερο. Η επιμονή σε κάποιον που δεν ανταποκρίνεται σπάνια καταλήγει σε αγάπη. Συνήθως καταλήγει σε πληγωμένη αυτοεκτίμηση.
Κράτα αυτό
Η ψυχολογία δεν έχει μαγικά κόλπα για να σε ερωτευτεί κάποιος. Έχει όμως μια σταθερή αλήθεια: οι άνθρωποι πλησιάζουν εκείνους με τους οποίους νιώθουν άνετα, ακουσμένοι και χαρούμενοι. Να είσαι κοντά του φυσικά, όχι επίμονα. Να είσαι ο εαυτός σου, όχι η τεχνική σου. Κι αν δεν ανταποκριθεί, η αξία σου δεν μίκρυνε. Απλώς δεν ήταν εκείνος.
Ενδεικτικές πηγές: H. T. Reis, M. R. Maniaci, P. A. Caprariello, P. W. Eastwick, E. J. Finkel, «Familiarity does indeed promote attraction in live interaction» («Η οικειότητα πράγματι αυξάνει την έλξη σε πραγματική αλληλεπίδραση»), Journal of Personality and Social Psychology (2011) · N. Guéguen, μελέτη για τη μίμηση σε γρήγορα ραντεβού («Η μίμηση στο φλερτ»), Social Influence (2009) · M. A. Lehmann, A. J. Elliot, R. J. Calin-Jageman, «Meta-analysis of the effect of red on perceived attractiveness» («Μετα-ανάλυση της επίδρασης του κόκκινου στην αντιληπτή ελκυστικότητα»), Evolutionary Psychology (2018) · D. G. Dutton, A. P. Aron, «Some evidence for heightened attraction under conditions of high anxiety» («Ενδείξεις για αυξημένη έλξη σε συνθήκες έντονου άγχους»), Journal of Personality and Social Psychology (1974).
© Συντακτική ομάδα Ψυχολογικού Φάρου. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς άδεια. Επιτρέπεται η παράθεση σύντομου αποσπάσματος με σύνδεσμο προς το πρωτότυπο άρθρο.
Βιωματική ψυχολογία – Αρ. πνευματικών δικαιωμάτων: 5753-24/4/2012
Ψυχολογικός Φάρος
